Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Παγκόσμια οικονομία. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Παγκόσμια οικονομία. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Πέμπτη 6 Δεκεμβρίου 2012

Σαμίρ Αμίν: ''Ο καπιταλισμός εισήλθε στην γεροντική του φάση''


αναδημοσίευση απο το "περγάδι"
http://pergadi.blogspot.gr/2012/11/blog-post_3.html
http://istrilatis.blogspot.com/
"Η νεοκλασική οικονομική σκέψη είναι ένα ανάθεμα για τον σύγχρονο κόσμο." Ο Samir Amin, 81 ετών, δεν μασάει τα λόγια του όταν αναφέρετε σε πολλούς συναδέλφους του οικονομολόγους. Και ακόμα λιγότερο στην πολιτική των κυβερνήσεων. " Λιτότητα για να μειωθεί το χρέος; Ψεύδονται ασύστολα". "Ρύθμιση του χρηματοπιστωτικού συστήματος; Φράσεις κενές περιεχομένου."
του Ruben Ramboer
Ξεχάστε το Nouriel Roubini, γνωστό και ως Δρ Doom, τον Αμερικανό οικονομολόγο που έγινε διάσημος επειδή το 2005 προέβλεψε το τσουνάμι, του χρηματοπιστωτικού συστήματος. Ο Samir Amin, ήταν αυτός που είχε ανακοινώσει την κρίση στις αρχές της δεκαετίας του1970. "Εκείνη την εποχή, οικονομολόγοι όπως ο Frank, ο Arrighi, οWallerstein, ο Magdoff, ο Sweezy και εγώ, είχαμε πει ότι η νέα Μεγάλη Ύφεση είχε ήδη αρχίσει. Η Μεγάλη. Όχι κάποια συνηθισμένη με τις ταλαντώσεις της, όπως τόσες πολλές μέχρι τότε, θυμάται ο Samir Amin, Επίτιμος Καθηγητής, Διευθυντής του Φόρουμ του Τρίτου Κόσμου στο Ντακάρ και συγγραφέας πολλών βιβλίων μεταφρασμένα σε όλο τον κόσμο. "Μας πέρασαν για ανόητους. Ή για κομμουνιστές που επιθυμούσαν να γίνει κάτι τέτοιο. Όλα πήγαιναν κατ’ευχή, κυρία Μαρκησία του ... Αλλά η Μεγάλη Ύφεση άρχισε πραγματικά εκείνη την περίοδο και η πρώτη φάση της κράτησε από το 1972-73 μέχρι το 1980. "

Μιλάμε για την κρίση των τελευταίων πέντε χρόνων. Ή μάλλον τις κρίσεις: των ενυπόθηκων δανείων χαμηλής αξιοπιστίας, την πιστωτική, την κρίση χρέους, την οικονομική, του ευρώ ... Σε ποιο σημείο βρισκόμαστε;

Samir Amin. Όταν το 2007 με την κρίση των ενυπόθηκων δανείων χαμηλής αξιοπιστίας τα πάντα τινάχτηκαν στον αέρα, οι πάντες έκαναν πως δεν έβλεπαν. Οι Ευρωπαίοι σκεφτόντουσαν ότι: "Η κρίση έρχεται από τις Ηνωμένες Πολιτείες, θα την απορροφήσουμε γρήγορα." Αλλά αν η κρίση δεν είχε έρθει από εκεί, θα είχε αρχίσει από αλλού. Το ναυάγιο του συστήματος αυτού ήταν προδιαγεγραμμένο και μάλιστα από τη δεκαετία του 1970. Οι αντικειμενικές συνθήκες μιας συστημικής κρίσης υπήρχαν παντού. Οι κρίσεις είναι εγγενείς στον καπιταλισμό, που τις γεννά, περιοδικά, και κάθε φορά βαθύτερες.Τις κρίσεις δεν θα πρέπει να τις εξετάζουμε ξεχωριστά,αλλά συνολικά.
Ας πάρουμε για παράδειγμα την οικονομική κρίση. Αν περιοριστούμε σε αυτή, θα πούμε ότι αυτή οφείλεται αποκλειστικά σε καθαρά οικονομικούς λόγους, όπως η απελευθέρωση των αγορών.Επιπλέον, αυτοί που φαίνονται πως ευνοούνται περισσότερο από αυτή την επέκταση κεφαλαίου είναι οι τράπεζες και τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα, το οποίο μας διευκολύνει να πούμε ότι έχουν την αποκλειστική ευθύνη. Αλλά θα πρέπει να σημειωθεί ότι δεν είναι μόνο οι οικονομικοί κολοσσοί, αλλά και οι πολυεθνικές εταιρείες σε γενικές γραμμές, οι οποίες επωφελήθηκαν από την επέκταση των αγορών χρήματος. Το 40% των κερδών τους προέρχεται από χρηματοοικονομικές πράξεις.
< !--[if !supportLineBreakNewLine]-->
< !--[endif]-->
Ποιοι ήταν οι αντικειμενικοί λόγοι εξάπλωσης της κρίσης;

Samir Amin. Οι αντικειμενικές συνθήκες υπήρχαν παντού. Είναι η κυριαρχία " των ολιγοπωλίων ή γενικευμένων μονοπωλίων " που οδήγησε την οικονομία σε κρίση συσσώρευσης,η οποία είναι ταυτόχρονα υποκατανάλωσης και μια κρίση κερδοφορίας. Μόνο οι τομείς των κυρίαρχων μονοπωλίων ήταν σε θέση να αποκαταστήσουν το υψηλό ποσοστό των κερδών τους, καταστρέφοντας όμως τα κέρδη και την αποδοτικότητα των παραγωγικών επενδύσεων, των επενδύσεων στην πραγματική οικονομία.


"Ο καπιταλισμός των ολιγοπωλίων ή γενικευμένων μονοπωλίων " είναι το όνομα που εσείς δίνεται σε μια νέα φάση της καπιταλιστικής ανάπτυξης. Σε τι διαφέρουν αυτά τα μονοπώλια από αυτά του προηγούμενου αιώνα;

Samir Amin
. Το καινούργιο βρίσκεται στον όρο "γενικευμένο". Από τις αρχές του 20ου αιώνα, υπήρξαν παράγοντες με δεσπόζουσα θέση στον χρηματοπιστωτικό τομέα και στον τομέα της βιομηχανίας στους τομείς του χάλυβα, των προϊόντων χημικής βιομηχανίας, του αυτοκίνητου κλπ.. Αυτά τα μονοπώλια ήταν μεγάλα νησιά στον ωκεανό των μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων, πραγματικά ανεξάρτητα. Όμως,εδώ και τριάντα χρόνια περίπου, έχουμε γίνει μάρτυρες μιας δυσανάλογης συγκεντροποίησης του κεφαλαίου.Το περιοδικό Fortune αναφέρει 500 ολιγοπώλια τα οποία με τις αποφάσεις τους ελέγχουν το σύνολο της παγκόσμιας οικονομίας, κυριαρχώντας απόλυτα σε όλους τους τομείς των οποίων δεν είναι οι άμεσα ιδιοκτήτες.
Ας πάρουμε για παράδειγμα τη γεωργία. Κάποτε ένας αγρότης για τις δραστηριότητες του μπορούσε να επιλέξει ανάμεσα σε πολλές εταιρείες. Σήμερα,μικρές και μεσαίες γεωργικές εκμεταλλεύσεις πρώτα βρίσκουν μπροστά τους ένα χρηματοοικονομικό μπλοκ τραπεζικών κολοσσών και μονοπώλια παραγωγής λιπασμάτων,φυτοφαρμάκων και Γενετικά Μεταλλαγμένα προϊόντα με τη Monsanto να αποτελεί το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα. Και μετά, τις αλυσίδες λιανικής πώλησης και τις μεγάλες υπεραγορές. Με αυτό το διπλό έλεγχο, η αυτονομία του και το εισόδημα του μειώνεται όλο και περισσότερο.

Αυτός είναι ο λόγος που προτιμάται να μιλάτε για ένα σύστημα που βασίζεται στην "μεγιστοποίηση των μονοπωλιακών κερδών" παρά για"μεγιστοποίηση του κέρδους;"


Samir Amin
. Ναι ο έλεγχος εγγυάται σ’αυτά τα μονοπώλια κέρδη από το συνολικό εισόδημα από κεφάλαιο που προκύπτει από την εκμετάλλευση της εργασίας. Τα έσοδα αυτά είναι ιμπεριαλιστικά στο βαθμό που τα μονοπώλια αυτά δραστηριοποιούνται στο Νότο.Με τη μεγιστοποίηση των εσόδων αυτών εισοδήματα και περιουσιακά στοιχεία συγκεντρώνονται όλα στα χέρια μιας μικρής ελίτ σε βάρος των μισθών,αλλά και του μη μονοπωλιακού κεφαλαίου. Η αυξανόμενη ανισότητα αποκτά παράλογες διαστάσεις. Σε τελευταία ανάλυση, μπορούμε να την συγκρίνουμε με ένα δισεκατομμυριούχο που κατέχει ολόκληρο τον κόσμο και αφήνει όλους τους άλλους να ζουν στη μιζέρια.

Οι φιλελεύθεροι υποστηρίζουν ότι πρέπει πρώτα "να μεγαλώσει η πίτα" επενδύοντας τα κέρδη. Μόνο μετά από αυτό μπορεί κανείς να προχωρήσει σε αναδιανομή του πλούτου.

Samir Amin.
Μα δεν γίνεται καμία επένδυση στην παραγωγή, δεδομένου ότι δεν υπάρχει πλέον ζήτηση. Τα κέρδη επενδύθηκαν από την φυγή προς τα εμπρός στις χρηματοπιστωτικές αγορές. Η έκταση των επενδύσεων επί ένα τέταρτο του αιώνα στις χρηματοπιστωτικές αγορές είναι άνευ προηγουμένου. Ο όγκος των συναλλαγών στις αγορές αυτές υπολογίζεται σε πάνω από 2.500.000 δισεκατομμύρια δολάρια, ενώ το παγκόσμιο ΑΕΠ είναι μόνο 70 τρισεκατομμύρια δολάρια.
Τα μονοπώλια προτιμούν να κάνουν τέτοιες οικονομικές επενδύσεις παρά να επενδύουν στην πραγματική οικονομία. Μιλάμε για τηλεγόμενη "χρηματιστικοποίηση" της οικονομίας. Αυτό το είδος επενδύσεων είναι ο μόνος τρόπος να συνεχίσει να υπάρχει ο "καπιταλισμός των γενικευμένων μονοπωλίων." Με αυτή την έννοια, η κερδοσκοπία δεν είναι ένα ελάττωμα του συστήματος, αλλά μια λογική του ανάγκη.
Είναι στις χρηματοπιστωτικές αγορές που τα ολιγοπώλια – και όχι μόνο οι τράπεζες - βγάζουν τα κέρδη τους και ανταγωνίζονται μεταξύ τους για αυτά τα κέρδη. Η υπαγωγή της διαχείρισης των επιχειρήσεων στην αξία των μετοχών στο χρηματιστήριο, η αντικατάσταση του συνταξιοδοτικού συστήματος με την κεφαλαιοποίηση του αναδιανεμητικού συστήματος, η προσαρμογή των ευέλικτων συναλλαγματικών ισοτιμιών και η εγκατάλειψη του καθορισμού των επιτοκίων από τις κεντρικές τράπεζες που άφησαν την ευθύνη αυτή,στις "αγορές" θα πρέπει να συμπεριληφθούν σε αυτή τη χρηματιστικοποίηση.

Η απορρύθμιση των χρηματοπιστωτικών αγορών έχει γίνει στόχος τα τελευταία χρόνια. Οι πολιτικοί ηγέτες μιλούν για "ηθική των χρηματοπιστωτικών συναλλαγών" και "απαλλαγή από τον καζινοκαπιταλισμό". Η ρύθμιση τους επομένως, θα μπορούσε να είναι μια λύση για την κρίση;

Samir Amin
. Αυτά είναι μόνο λόγια,κενές φράσεις για τον αποπροσανατολισμό της κοινής γνώμης. Το σύστημα αυτό είναι προορισμένο να ακολουθεί μια τρελή πορεία προς την χρηματοπιστωτική κερδοφορία. Η ρύθμιση τους επομένως, θα επιδείνωνε ακόμα περισσότερο την κρίση.Προς τα πού θα κατευθυνόταν τότε το οικονομικό πλεόνασμα; Πουθενά! Θα κατέληγε σε μια μαζική υποτίμηση του κεφαλαίου, η οποία θα είχε ως αποτέλεσμα, μεταξύ άλλων, ένα χρηματιστηριακό κραχ.
Τα ολιγοπώλια ή μονοπώλια ("οι αγορές") και το πολιτικό προσωπικό τους, τότε, δεν έχουν παρά να αποκαταστήσουν το ίδιο χρηματοπιστωτικό σύστημα. Δεν αποκλείεται το κεφάλαιο να καταφέρει να αποκαταστήσει το προ του φθινοπώρου του 2008, σύστημα. Αλλά θα χρειαστούν τεράστια ποσά από τις κεντρικές τράπεζες για να διαγραφούν όλα τα τοξικά δάνεια και να αποκατασταθεί η κερδοφορία και η οικονομική ανάπτυξη. Και ο λογαριασμός θα πρέπει να γίνει αποδεκτός από τους εργαζομένους γενικότερα και τους λαούς του Νότου, ειδικότερα. Την πρωτοβουλία την έχουν τα μονοπώλια. Και οι στρατηγικές τους έχουν αποφέρει πάντα τα αναμενόμενα αποτελέσματα, δηλαδή τα προγράμματα λιτότητας.

Τα προγράμματα λιτότητας, όπως φαίνεται, ακολουθούνται για να μειωθούν τα χρέη των κρατών. Αλλά γνωρίζουμε ότι αυτό επιδεινώνει την κρίση. Μήπως οι πολιτικοί είναι ηλίθιοι;

Samir Amin.
Όχι βέβαια! Στο στόχο βρίσκεται το ψέμα. Όταν οι κυβερνήσεις ισχυρίζονται ότι θέλουν να μειώσουν το χρέος, λένε σκόπιμα ψέματα. Ο στόχος τους δεν είναι να μειωθεί το χρέος, αλλά οι τόκοι για το χρέος να συνεχίσουν να καταβάλλονται και, κατά προτίμηση, με υψηλότερα επιτόκια. Η στρατηγική των χρηματοοικονομικών μονοπωλίων, από την άλλη, είναι να μεγαλώνει το χρέος: το κεφάλαιο κερδίζει, οι επενδύσεις έχουν ενδιαφέρον. Εντωμεταξύ η λιτότητα επιδεινώνει την κρίση, είναι σαφές ότι εδώ υπάρχει μια αντίφαση. Όπως το έθεσε ο Μαρξ, η αναζήτηση του μέγιστου κέρδους καταστρέφει τις βάσεις που θα του επιτρέψουν. Το σύστημα καταρρέει μπροστά στα μάτια μας, αλλά είναι καταδικασμένο να συνεχίσει τρελή πορεία του.

Μετά την κρίση της δεκαετίας του 1930, όμως, το Κράτος κατάφερε να ξεπεράσει εν μέρει αυτή την αντίφαση ακολουθώντας μια κεϋνσιανή πολιτική αναθέρμανσης της οικονομίας.

Samir Amin. Ναι, αλλά πότε άρχισε να εφαρμόζεται αυτή η κεϋνσιανή πολιτική; Αρχικά, η απάντηση στην κρίση του 1929 ήταν ακριβώς η ίδια όπως σήμερα: πολιτικές λιτότητας, με καθοδική σπειροειδή πορεία. Ο οικονομολόγοςKeynes έλεγε ότι ήταν παράλογο και ότι ήταν απαραίτητο να κάνουμε το αντίθετο.Αλλά μόνο μετά το Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο κατάφερε να εισακουστεί. Όχι γιατί η αστική τάξη πείστηκε από τις ιδέες του, αλλά επειδή επιβλήθηκε από την εργατική τάξη. Με τη νίκη του Κόκκινου Στρατού κατά του ναζισμού και τη συμπάθεια για την κομμουνιστική αντίσταση, ο φόβος για ενδεχόμενη νίκη του κομμουνισμού ήταν πολύ έντονος.
Σήμερα, ορισμένοι - όχι πάρα πολλοί – έξυπνοι αστοί οικονομολόγοι μπορεί να λένε ότι τα μέτρα λιτότητας είναι παράλογα. Και λοιπόν;Όσο το κεφάλαιο δεν υποχρεώνεται από τους αντιπάλους του να ρίξει νερό στο κρασί του, αυτό θα συνεχιστεί.

Ποια είναι η σχέση μεταξύ της σημερινής κρίσης και αυτής της δεκαετίας του1970;

Samir Amin
. Στην αρχή της δεκαετίας του‘70 η ανάπτυξη της οικονομίας βρισκόταν σε πτώση. Μέσα σε λίγα χρόνια, οι ρυθμοί ανάπτυξης μειώθηκαν στο μισό της ένδοξης τριακονταετίας: στην Ευρώπη από το 5 στο 2,5%, στις Ηνωμένες Πολιτείες από 4 στο 2%. Αυτή η απότομη μείωση συνοδεύτηκε από μια πτώση του ίδιου μεγέθους των επενδύσεων στον παραγωγικό τομέα.
Στη δεκαετία του 1980, η Θάτσερ και ο Ρέιγκαν αντέδρασαν με ιδιωτικοποιήσεις, απελευθέρωση των χρηματοπιστωτικών αγορών, καθώς και σκληρή πολιτική λιτότητας. Αυτό δεν αύξησε τα ποσοστά ανάπτυξης, αλλά τα κράτησε σε πολύ χαμηλά επίπεδα. Εξάλλου,αυτό που πραγματικά ήθελαν οι φιλελεύθεροι δεν ήταν σε καμία περίπτωση η αποκατάσταση της ανάπτυξης, όπως έλεγαν. Ο στόχος τους ήταν κυρίως η αναδιανομή του εισοδήματος υπέρ του κεφάλαιου. Η αποστολή τους αυτή στέφθηκε με επιτυχία. Και τώρα, όταν στο Βέλγιο οι ρυθμοί ανάπτυξης από το -0,1% πηγαίνει στο 0,1%, τότε μερικοί χαίρονται: "Η κρίση τελείωσε!". Μα είναι γελοίο.

Συγκρίνατε το 1990 και το 2000 με τα χρόνια του προηγούμενου αιώνα, ένα είδος δεύτερης "Μπελ Εποκ".

Samir Amin. Έκανα τον παραλληλισμό μεταξύ δύο μεγάλων σε διάρκεια κρίσεων, διότι, περιέργως, ξεκίνησε ακριβώς με εκατό χρόνια διαφορά: 1873 και 1973. Επίσης, αρχικά είχαν τα ίδια συμπτώματα και η απάντηση του κεφαλαίου ήταν η ίδια, δηλαδή, τρεις σειρές συμπληρωματικών μέτρων.
Κατ 'αρχάς, μια τεράστια συγκεντροποίηση του κεφαλαίου με το πρώτο κύμα των μονοπωλίων, όπως τα ανέλυσαν οι Hilfirding, Hobson και ο Λένιν. Στη δεύτερη κρίση, αυτό που εγώ αποκαλώ "γενικευμένα μονοπώλια " που σχηματίστηκαν στη δεκαετία του 1980.
Δεύτερον, η παγκοσμιοποίηση.Η πρώτη μεγάλη κρίση είναι η επιτάχυνση της αποικιοποίησης, που είναι η πιο βάναυση μορφή της παγκοσμιοποίησης. Το δεύτερο κύμα, είναι τα σχέδια διαρθρωτικών προσαρμογών του ΔΝΤ, το οποίο μπορούν να χαρακτηριστούν ως επαναποικιοποίηση.
Τρίτο και τελευταίο μέτρο: η χρηματιστικοποίηση. Όταν θεωρείται η χρηματιστικοποίηση ως ένα φαινόμενο νέο, χαμογελώ. Ποια ήταν η απάντηση στην πρώτη κρίση; Η Wall Street και το City του Λονδίνου το 1900!
Και αυτό είχε τις ίδιες συνέπειες. Αρχικά,για ένα μικρό χρονικό διάστημα, φάνηκε να λειτουργεί, επειδή συμπίεσε τους λαούς, ειδικά του Νότου. Από το 1890 - 1914,είχαμε την "Μπελ Επόκ".Τα ίδια έλεγαν και τότε, για "το τέλος της ιστορίας" και το τέλος των πολέμων. Η παγκοσμιοποίηση ήταν συνώνυμο της ειρήνης και του εποικισμού ως εκπολιτιστική αποστολή. Αλλά ποια ήταν η κατάληξη; Πρώτος Παγκόσμιος Πόλεμος, η Ρωσική Επανάσταση, η κρίση του 1929, ο ναζισμός, γιαπωνέζικος ιμπεριαλισμός,Δεύτερος Παγκόσμιος Πόλεμος, κινεζική επανάσταση, κλπ.. Μπορούμε να πούμε ότι από το 1989 είχαμε ένα είδος δεύτερης "Μπελ Επόκ", μέχρι το 2008, αν και από την αρχή, συνοδεύτηκε από πολέμους του Βορρά κατά του Νότου.Το κεφάλαιο αυτήν την περίοδο, έβαλε τις βάσεις για να βγάλουν οφέλη τα ολιγοπώλια από τα κέρδη τους. Και, όπως η οικονομική παγκοσμιοποίηση οδήγησε στην κρίση του 1929, έτσι και τώρα οδήγησε στην κρίση του 2008.
Σήμερα, έχουμε φτάσει στο ίδιο καθοριστικό σημείο που προαναγγέλλει ένα νέο κύμα πολέμων ή επαναστάσεων.

Για το πώς βλέπεται το μέλλον ... Γράφετε ότι "ένας νέος κόσμος γεννιέται, που μπορεί να είναι πολύ πιο βάρβαρος, αλλά μπορεί και να είναι καλύτερος." Αυτό από τι εξαρτάται;

Samir Amin
. Δεν διαθέτω καμιά μαγική σφαίρα. Αλλά ο καπιταλισμός έχει εισέλθει σε φάση γεροντική, η οποία μπορεί να προκαλέσει τεράστια αιματοχυσία.Αυτή την περίοδο, τα κοινωνικά κινήματα και οι κινητοποιήσεις φέρνουν πολιτικές αλλαγές, προς το καλύτερο ή προς το χειρότερο,φασιστικές ή προοδευτικές. Τα θύματα αυτού του συστήματος θα καταφέρουν να διαμορφώσουν μια θετική εναλλακτική πρόταση, ανεξάρτητη και ριζοσπαστική; Αυτή είναι σήμερα η πολιτική πρόκληση.


Le capitalisme entre dans sa phase sénile
Από συνέντευξη του Σαμίρ Αμίν στο Etudes marxistes, no 99

Κυριακή 12 Αυγούστου 2012

Περιμένουμε οικονομικό τσουνάμι! του Τάσου Καφαντάρη


Οικονομία — Αυγούστου 6, 2012 2:04 μμ

Περιμένουμε οικονομικό τσουνάμι!

του Τάσου Καφαντάρη
05.08.2012
πηγή: ΒΗΜΑ
Μπορεί να έχουμε ακόμη καλοκαίρι, όμως για πολλούς χρηματιστές το θέμα συζήτησης είναι ο οικονομικός χειμώνας. Oχι οποιοσδήποτε χειμώνας, αλλά ο «χειμώνας του Κοντράτιεφ». Τι εννοούν; Και ποιος είναι αυτός ο Κοντράτιεφ;
Η σύντομη απάντηση είναι πως ο Νικολάι Κοντράτιεφ ήταν ένας οικονομολόγος των αρχών του 20ού αιώνα, που το 1928 καθαιρέθηκε από τη θέση του διευθυντή του Ινστιτούτου Μελετών Επιχειρηματικής Δραστηριότητας, στάλθηκε σε γκουλάγκ και εκτελέστηκε το 1938. Ο λόγος; Η ανάλυσή του για την εξέλιξη του καπιταλισμού και του κομμουνισμού θεωρήθηκε επικριτική για τον Στάλιν. Oπως όμως διαφάνηκε στη συνέχεια, ο άνθρωπος αυτός μόνον ως «κακός προφήτης του καπιταλισμού» θα έπρεπε να διωχθεί…

Οι τέσσερις εποχές
Εκείνο που εντόπισε ο Κοντράτιεφ μέσω της μελέτης του καπιταλισμού ήταν μια στατιστικά περίεργη «κυματική συμπεριφορά»: Ανά 50 έως 60 χρόνια ο καπιταλισμός κλονίζεται από ένα σαρωτικό κύμα αποπληθωρισμού, το οποίο αντιμετωπίζει με την πυροδότηση μεγάλων εθνικών συγκρούσεων ή και παγκοσμίου πολέμου. Προτού φθάσει στην εκρηκτική του φάση, ο κάθε κύκλος εμπεριέχει τέσσερις «οικονομικές εποχές»: Την άνοιξη (25 χρόνια), που είναι η πληθωριστική φάση, με ανερχόμενες τιμές μετοχών, αύξηση απασχόλησης και μισθών. Το καλοκαίρι (3-5 χρόνια), μια φάση στασιμότητας, με αύξηση των επιτοκίων και του χρέους και αστάθειες που εκκινούν πολέμους. Το φθινόπωρο (7-10 χρόνια), που είναι η φάση αποπληθωρισμού, με τα επιτόκια σε πτώση και απότομες ανόδους στις τιμές των μετοχών. Τέλος, ο χειμώνας (3 χρόνια κατάρρευσης και 15 χρόνια αναδιάρθρωσης), που είναι φάση αποπληθωρισμού συνδυαζόμενη με κατάρρευση των μετοχών και των δανείων και αύξηση των τιμών των προϊόντων.
Η θεωρία αυτή, την οποία ο Κοντράτιεφ δημοσίευσε το 1925 υπό τον τίτλο «Οι Κύριοι Οικονομικοί Κύκλοι», δικαιώθηκε από την παγκόσμια οικονομική κρίση του 1929, αλλά στη συνέχεια αμφισβητήθηκε. Ενδιαφέρον είναι και το ότι δύο ολλανδοί οικονομολόγοι – ο Jacob van Gelderen και ο Samuel de Wolff – είχαν πει τα ίδια από το 1913, καθώς όμως κανείς δεν μετέφρασε την εργασία τους από τα ολλανδικά, ξεχάστηκαν. Τη χρονιά εκτέλεσης του Κοντράτιεφ ο αμερικανός λογιστής Ralph Nelson Elliot δημοσίευσε ένα βιβλίο για τη συμπεριφορά των αγορών υπό τον τίτλο «The Wave Principle», όπου συνέδεε την ψυχολογία του πλήθους με τη δημιουργία κυμάτων οικονομικής ανόδου και πτώσης, αλλά κανείς δεν αντιλήφθηκε τον κοινό τόπο των ευρημάτων.

K-Waves και δημιουργική καταστροφή
Μόνο μετά τον θάνατο του Κοντράτιεφ, όταν μετακόμισε στο Χάρβαρντ ο αυστριακός οικονομολόγος Joseph Alois Schumpeter, το ενδιαφέρον για τα κύματά του αναθερμάνθηκε και ώθησε τον Schumpeter να μιλήσει για τη «δημιουργική καταστροφή» που ενυπάρχει στον καπιταλισμό. Τις ιδέες αυτές υιοθέτησε ο αμερικανός κοινωνιολόγος του Πανεπιστημίου McGill, Immanuel Maurice Wallerstein, όταν έγραψε το 1974 το «Modern World System» και συνέδεσε με σαφήνεια τις φούσκες του καπιταλισμού με τους παγκόσμιους πολέμους. Επίσης το 1974 ο λευκορώσος καθηγητής Οικονομικών του Πανεπιστημίου Washington, Hyman Minsky, έγραψε για τους «πιστωτικούς κύκλους» και στάθηκε πολέμιος της απορρύθμισης (deregulation) που τη δεκαετία εκείνη επικράτησε ως γιατροσόφι του καπιταλισμού.
Ολα αυτά θα παρέμεναν αιρετικές θεωρήσεις κάποιων οικονομολόγων της ανατολικοευρωπαϊκής παράδοσης, αν δεν εμφανιζόταν το 2001 η μαθηματική εξήγηση των κυμάτων του Κοντράτιεφ (των K-Waves, όπως διεθνώς αποκαλούνται). Συγκεκριμένα, ο αργεντινός φυσικός και συστημικός επιστήμονας Tessaleno Campos Devezas ανέπτυξε ένα αιτιακό μοντέλο γι’ αυτά τα κύματα, βασιζόμενος σε ένα μοντέλο «μάθησης ανά γενιά» (generation-learning model) και σε μια μη γραμμική δυναμική συμπεριφορά των πληροφορικών συστημάτων. Με αυτά τα εργαλεία κατόρθωσε να παρουσιάσει μια πλήρη θεωρία, η οποία εμπεριείχε την εξήγηση τόσο της ύπαρξης των K-Waves όσο και του χρονισμού τους ανά δύο γενιές (γύρω στον μισό αιώνα).

Χρυσή τομή και Αραβική Ανοιξη
Εφόσον οι προαναφερθείσες θεωρίες κυμάτων του Κοντράτιεφ και «πιστωτικών κύκλων» του Minsky ισχύουν, ζούμε στο τέλος του 5ου κύματος. Το 1ο κύμα ήταν του ατμού (1780-1830), το 2ο της σιδηράς εκβιομηχάνισης (1830-1880), το 3ο του εξηλεκτρισμού και των χημικών (1880-1930), το 4ο της αυτοκίνησης και των πλαστικών (1930-1970) και το 5ο της τηλεματικής (1970-2010). Για 6ο κύμα προαλείφεται εκείνο της πράσινης οικονομίας και της νανοβιοτεχνολογίας. Το ζήτημα είναι αν το 5ο κύμα τελείωσε και βρισκόμαστε ήδη στην εποχή της «αναδιάρθρωσης» ή αν βρισκόμαστε ακόμη προ της μεγάλης κατάρρευσης.
Με τον σκεπτικισμό για αυτές τις στατιστικές προφητείες ακόμη έντονο, έψαξα να βρω τι το πιο πρόσφατο και επίσημο έχει γραφεί σχετικά. Η πρώτη έκπληξη ήρθε από μια μελέτη της πασίγνωστης επενδυτικής εταιρείας Allianz Global Investors, στις αρχές του 2010, όπου προδιαγραφόταν το 6ο κύμα ακριβώς όπως το προέβλεπε ο Κοντράτιεφ (βλ. www.allianz.com/en/press/news/studies/news_2010-02-08.html – αλλά το πλήρες κείμενο «analysis-and-trends-kondratieff.pdf» έχει παραδόξως αποσυρθεί). Επειτα, στις 22 Μαρτίου 2011, το βρετανικό γραφείο συμβούλων GHK Ltd συνέταξε για την ΕΕ τη μελέτη «Impacts of Structural Change: Implications for policies supporting transition to a Green Economy». Ξεφυλλίζοντάς τη (βλ. http://ec.europa.eu/environment/enveco/resource_efficiency/pdf/transition_costs.pdf), βλέπει κανείς να παρατίθεται εκεί σωρεία ενδείξεων ότι ο Κοντρατίεφ προφήτεψε σωστά τον ρου της Ιστορίας.
Αμέσως μετά, στις 21 Ιουλίου 2011, μια πολύ απρόσμενη μελέτη δημοσιεύθηκε από τους Αμερικανούς Scott A. Albers και Andrew L. Albers, υπό τον τίτλο «Η Χρυσή Τομή, η Αραβική Ανοιξη και μια ανάλυση της αμερικανικής οικονομικής ιστορίας σε 10 βήματα». Σε αυτή την άκρως εντυπωσιακή ανάλυσή τους – την οποία μπορείτε να διαβάσετε στο http://mpra.ub.uni-muenchen.de/33004/1/MPRA_paper_33004.pdf – οι δύο μελετητές επικεντρώνονται στην οικονομική ιστορία των ΗΠΑ από το 1869 έως σήμερα και διαπιστώνουν ότι οι κύκλοι εξέλιξης ακολουθούν τη σπειροειδή καμπύλη «τομής του Ναυτίλου», ακολουθώντας ακριβώς την αναλογία βήματος της γνωστής μας από τον Παρθενώνα Χρυσής Τομής! Οι ίδιοι δηλώνουν ενεοί από τη διαπίστωση και αδυνατούν να εξηγήσουν πώς ο περίφημος αριθμός φ που συναντάμε στην ανάπτυξη φυτών και εμβίων υπεισέρχεται και στην εξέλιξη των οικονομιών, δίνοντάς τους έναν κύκλο κύματος ακριβώς 56 ετών. Καταλήγουν όμως στη σημαίνουσα υπόθεση ότι η έναρξη της Αραβικής Ανοιξης μπορεί να είναι και η έναρξη μιας φάσης παγκοσμιοποίησης της κρίσης σε πρωτόγνωρο βαθμό.

Το ΔΝΤ και η «κατάρα» του Σεπτέμβρη
Τέλος, μόλις τον Ιούνιο που μας πέρασε, ένα έγγραφο από τον «ναό του καπιταλισμού», το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο (IMF), δημοσιεύθηκε χωρίς σχεδόν να το «μυριστεί» κανένας οικονομικός συντάκτης. Ισως μάλιστα και να μην το συζητούσε κανείς «εκτός των τειχών», αν δεν το ανέφερε σε τηλεοπτική συζήτηση ο αρχιχρηματιστής της τράπεζας UBS, Art Cashin. Τι έγραφαν σε αυτή τη μελέτη τους οι ερευνητές του ΔΝΤ, Luc Laeven και Fabian Valencia; Οπως μπορείτε οι αγγλομαθείς να διαβάσετε (βλ. www.imf.org/external/pubs/ft/wp/2012/wp12163.pdf), διαπίστωναν ότι οι μεγαλύτερες τραπεζικές κρίσεις εκδηλώνονται μήνα Σεπτέμβριο, και μάλιστα σε χρονιές εκλογών σε χώρες-κλειδιά (σ.σ.: εφέτος είχαμε εκλογές στη Γαλλία και τον Νοέμβριο θα έχουμε εκλογές στις ΗΠΑ και προδιαγεγραμμένη ανανέωση ηγεσίας στην Κίνα). Σχολιάζοντας το εύρημα αυτό ο συντάκτης του Economist, Greg Ip, έγραψε: «Η συχνότητα με την οποία ο κόσμος βαδίζει για την κόλαση τον Σεπτέμβριο δείχνει να είναι ελάχιστα τυχαία»!
Ψάχνοντας μια εξήγηση για το «γιατί η νυν κρίση να είναι πρωτόγνωρη», διάβασα στο βιβλίο «The Natural Advantage of Nations: Business Opportunities, Innovation and Governance in the 21st Century» – των Hargroves, K. και Smith, M.H., 2005 – για το πώς η ένταση της καινοτομίας βαίνει συνεχώς αυξανόμενη από κύμα σε κύμα του Κοντράτιεφ. Η ειδοποιός διαφορά των έως σήμερα από το αύριο είναι ότι ενώ τα πέντε προηγούμενα κύματα στηρίχθηκαν στη φθηνή πρόσβαση σε πρωτογενείς πόρους (υλικών και ενέργειας), το 6ο κύμα συμπίπτει με το «στράγγισμα του σφουγγαριού» και απαιτεί το πέρασμα σε μια διαφορετική ενεργειακή φάση και σε νέους πόρους για τα σύνθετα νανο-υλικά της.
Αν είναι έτσι, ο εκ φύσεως κύκλος κλιματικής αλλαγής του πλανήτη συμπίπτει με τον παρά φύσιν κύκλο ενεργειακής αφαίμαξής του από τον άνθρωπο και η συμπόρευση των δύο κύκλων οδηγεί σε ένα κρεσέντο που κανείς μας δεν διανοούνταν μόλις δέκα χρόνια πριν. Θα πληρώσουμε το τίμημα μιας νέας Βαβέλ;
 
αναδημοσιεύεται από το http://ardin-rixi.gr/archives/6980

Σάββατο 23 Ιουνίου 2012

Σάββατο, 9 Ιουνίου 2012

Max Keiser: Η Ελλάδα είναι θύμα μιάς αισχρής μεθοδευμένης ληστείας

Αυτό τo ωστικό κύμα, που κάνει το γύρο του κόσμου, κάπου θα οδηγήσει...

Ο ανταποκριτής του διαδικτυακού καναλιού Infowars, Patrick Henningsen, συνάντησε στο Λονδίνο τον κορυφαίο οικονομικό αναλυτή, Max Keiser, και συζήτησε μαζί του, με αφορμή την φετινή σύνοδο της Λέσχης Βilderberg, τους παράγοντες που εμπλέκονται στην κρίση χρέους της ευρωζώνης, τη θέση της Ελλάδας και τη σημερινή απειλή μιας παγκόσμιας οικονομικής ανάφλεξης.
Διαδικτυακό κανάλι Ιnfowars
9 Ιουνίου 2012

Patrick Henningsen (Infowars): Κυκλοφορεί η φήμη ότι η Bilderberg είναι ήδη σε πανικό για το ενδεχόμενο της εξόδου της Ελλάδας από την ευρωζώνη, με το σκεπτικό ότι μια τέτοια κίνηση θα εμπνεύσει και άλλες προβληματικές οικονομίες, όπως η Ισπανία, η Πορτογαλία και η Ιρλανδία, για παράδειγμα, να κάνουν το ίδιο. Από την άλλη πλευρά, έχουμε το παράδειγμα της Ισλανδίας, η οποία έχει σημειώσει ανάκαμψη μερικά μόλις χρόνια μετά από μια μεγάλη κρίση χρέους, που την βύθισε σε τέλμα.
Μax Keiser: Δεν νομίζω ότι η Ελλάδα θα βγει από την ευρωζώνη. Η Γερμανία δεν το επιθυμεί αυτό, και επιπλέον υπάρχει το γεγονός ότι η Ελλάδα υπέγραψε αυτά τα μνημόνια στα οποία έχουμε πολλές φορές αναφερθεί, με την "τρόικα", όπως την λένε οι Έλληνες, με αποτέλεσμα να έχουν οι πολιτικοί εκχωρήσει την εθνική κυριαρχία της χώρας σε αυτές τις εξωτερικές δυνάμεις. Όλα, επομένως, εξαρτώνται από τη Γερμανία και η Γερμανία δεν επιθυμεί την έξοδο της Ελλάδας. Δεν εξαρτάται από τον ελληνικό λαό αυτή τη στιγμή. Οι Έλληνες έχουν χάσει την εθνική κυριαρχία τους. Δεν είναι στα χέρια τους η υπόθεση, αφού τους έχει αφαιρεθεί το δικαίωμα του λόγου.
Η Γερμανία, από την άλλη πλευρά, θέλει την Ελλάδα μέσα στο ευρώ, αφού έτσι διατηρείται το ευρώ σχετικά "φθηνό". Αν στην ευρωζώνη υπήρχαν μόνο η Γαλλία και η Γερμανία, το ευρώ θα ήταν 20-30% ακριβότερο και το μοντέλο εξαγωγών αυτών των δύο χωρών θα κατέρρεε. Επομένως, οι Γερμανοί παίζουν ένα υποκριτικό παιχνίδι και το παίζουν θαυμάσια, η οικονομία τους αναπτύσσεται, τα ποσοστά απασχόλησής τους αυξάνονται, τα προγράμματα κοινωνικής πρόνοιας έχουν πλεόνασμα, και απλά κάνουν πλιάτσικο στους υπόλοιπους.
Αν δούμε λίγο την ιστορία, πώς έγινε η επανένωση των δύο Γερμανιών, αυτό απαγορευόταν κανονικά μετά από τον Β΄Παγκόσμιο Πόλεμο, αλλά στην Γερμανία επετράπηκε να το κάνει λόγω του όλου σεναρίου με την ίδρυση της ευρωζώνης. Με την επανένωση αυτή, η Γερμανία έχει αναχθεί στην υπερδύναμη της Ευρώπης. Αυτό είναι ενδιαφέρον, το λιγότερο, καθώς βλέπουμε το κινέζικο σενάριο να περνάει στο περιθώριο, το αμερικάνικο σενάριο να περνάει στο περιθώριο, το βρετανικό σενάριο να περνάει στο περιθώριο, αλλά το γερμανικό σενάριο γίνεται όλο και πιο κεντρικό. Τέλειο σενάριο για τη Γερμανία.
Η θέση της Ελλάδας σε αυτό το "Matrix" είναι εξαιρετικά επισφαλής. Πρόκειται για μια μικρή οικονομία, της οποίας όλα τα "ασημικά" αγοράζονται από ξένους. Είναι κρίμα γιατί η Ελλάδα διαθέτει πολύτιμα και πολύ προσοδοφόρα "ασημικά": ισχυρή εμπορική ναυτιλία, τουριστική βιομηχανία…
Patrick Henningsen (Infowars): …και χρυσό. Τα χρυσωρυχεία της ιδιωτικοποιήθηκαν και ξεπουλιούνται.
Μax Keiser: Ακριβώς. Η ανακοίνωση μιλάει για 111 τόνους χρυσού. Και όλα αυτά έχουν δοθεί σαν ενέχυρο στην "τρόικα" μέσω των μνημονίων. Οι Έλληνες διαθέτουν σημαντικούς και προσοδοφόρους πόρους, αλλά θα περάσουν στην κατοχή ξένων.
Αυτό το κατάφεραν οι δανειστές επειδή η Ελλάδα είναι σχετικά μικρή χώρα. Το μοντέλο είναι το γνωστό μοντέλο εξαγοράς της Wall Street. To ίδιο το ΔΤΝ έχει χρεοκοπήσει. Υποτίθεται ότι διαθέτει τα κεφάλαια και δανείζει ποσά σε διάφορες χώρες, αλλά πρέπει πρώτα να τα δανειστεί από τις αγορές και στη συνέχεια να τα δανείσει σε χώρες όπως η Ελλάδα. Το ΔΝΤ ήταν στο χείλος της χρεοκοπίας, δεν είχε λόγο ύπαρξης, αλλά τώρα με αυτή την ευρωπαϊκή "ιστορία" βρήκαν την αφορμή να πάνε και να δανειστούν τρισεκατομμύρια και στη συνέχεια να τα δανείσουν σε διάφορες χώρες, με σκοπό να τις γονατίσουν σε τέτοιο σημείο που να αναγκαστούν να ξεπουλούν ό,τι πολυτιμότερο διαθέτουν για να αποπληρώσουν το "χρέος", για το οποίο ούτε καν είναι υπεύθυνες. Τα πολύτιμα "ασημικά" καταλήγουν στα χέρια του ΔΝΤ, που τα πασάρει στους δανειστές. Την Christine Lagarde και τους υπόλοιπους του ΔΝΤ τους ενδιαφέρει το ρευστό.
Μιλάμε, λοιπόν, για λεηλασία. Και η Ελλάδα έχει στρατηγική σημασία γιατί αυτή τη στιγμή λειτουργεί σαν επενδυτικός όμιλος. Είναι σαν τις μικρές εταιρείες που είναι εξαιρετικά κερδοφόρες και τις λιμπίζονται άτομα όπως ο Mitt Romney στα νιάτα του, όταν ήταν επενδυτής και έμαθε πώς να κάνει επιθετικές εξαγορές, να χωρίζει μετά την κάθε εταιρεία σε κομμάτια…
Patrick Henningsen (Infowars): …όπως ο James Goldsmith, για παράδειγμα.
Μax Keiser: Όπως ο Goldsmith στην δεκαετία του '80 και άλλοι τέτοιοι. Έγιναν άσοι στην "τέχνη". Η διαφορά με τη σημερινή πραγματικότητα είναι ότι σήμερα εξαγοράζουν το δημόσιο των χωρών και την εθνική κυριαρχία τους. Έχουμε, λοιπόν, από τη μια πολιτικούς που βάζουν υποθήκη τα "ασημικά" της χώρας τους για να εξασφαλίσουν ένα δάνειο, μέσω του οποίου η χώρα παραδίδεται στα χέρια ξένων. Ξεπουλιούνται τα "ασημικά" φθηνά, πουλιούνται σε άλλους ακριβά και βγαίνει μεγάλο κέρδος. Αλλά ο λαός έχει χάσει την εθνική κυριαρχία της χώρας του και έχει χάσει τη δουλειά του. Είναι το ίδιο ακριβώς που συμβαίνει με κάθε ξεπούλημα εταιρείας: ο κόσμος απολύεται. Ο δείκτης ανεργίας στην Ελλάδα έχει αγγίξει τραγικά επίπεδα.
Ο ρόλος που παίζει η σύνοδος της Bilderberg είναι σημαντικός, αφού προσφέρει την ευκαιρία σε διάφορους "παίκτες" να συγκεντρωθούν σε ένα χώρο και να συζητήσουν, με άκρα μυστικότητα, πώς ακριβώς θα γίνουν όλα αυτά τα πράγματα.
Kαι δεν το θεωρώ τυχαίο ότι αυτή η κρίση πήγε από την Ιρλανδία στην Ελλάδα και έπειτα στην Πορτογαλία και την Ισπανία. Αυτή είναι ακριβώς η φάση κατά την οποία επεκτείνουν τα θησαυροφυλάκιά τους και δεν έχει να κάνει, φερ' ειπείν, με το γεγονός ότι κάτι σοβαρό έτρεχε σε αυτές τις χώρες. Δεν άρχισε ξαφνικά να βαράει κάποιος συναγερμός στην οικονομία της Ισπανίας και μετά μπήκε η χώρα σε κρίση και μετά μια μικρότερη οικονομία άρχισε να παρουσιάζει σοβαρά προβλήματα, βάσει της λογικής των περιφερειακών οικονομιών. Οι συγκεκριμένες χώρες επιλέχθηκαν κατά σειρά με κριτήριο το πόσο ευάλωτες ήταν.

Patrick Henningsen (Infowars): …όπως σε μια σχεδιασμένη επίθεση κυνηγού εναντίον ενός θηράματος…

Μax Keiser: Σαν μια κυνηγετική επίθεση, ακριβώς. Έχουμε λοιπόν την Ελλάδα, την Ιρλανδία και την Πορτογαλία. Είναι όλες τους χώρες της περιφέρειας της ΕΕ. Τις έβαλαν όλες στο τραίνο του χρέους και όσο αυξάνεται το χρέος τους, τις βλέπουμε να αυξάνουν και το ποσό των δανείων τους. Μιλάμε για ένα τρισεκατομμύριο ή δύο τρισεκατομμύρια σήμερα, στην περίπτωση της Ισπανίας.

Το θέμα είναι τι θα κάνουν στην επόμενη φάση. Ποιά χώρα θα χτυπήσουν; Τη Γαλλία; Είναι μια πιθανότητα. Και η Βρετανία είναι ενδιαφέρουσα επιλογή για το ίδιο είδος "δραστηριότητας".

Patrick Henningsen (Infowars): Τι συμβαίνει λοιπόν; Αν δούμε τις παλιότερες δραστηριότητες του ΔΝΤ, στις δεκαετίες '60, '70 και '80 έτρωγαν ζωντανή την Αφρική. Μετά έφαγαν τη Λατινική Αμερική και στη συνέχεια τη νοτιοανατολική Ασία. Τι γίνεται λοιπόν; Έφαγαν όλους που μπορούσαν να φάνε και τώρα επιστρέφει το τραπεζικό καρτέλ και προσπαθεί να φάει και από τον βιομηχανοποιημένο κόσμο, την Ευρώπη και μετά τις ΗΠΑ και τον Καναδά; Αυτό βλέπουμε να γίνεται τώρα;
Μax Keiser: Είναι μεγάλο θέμα αυτό. Η Νότια και Κεντρική Αμερική άρχισαν να τρώγονται ζωντανές καθώς οι επεκτατιστές εισέβαλαν στο Ιράκ και το Αφγανιστάν. Και οι δημοκρατίες που αναδύθηκαν στην περιοχή συνέπεσαν με την εμμονή των ΗΠΑ με το Ιράκ και το Αφγανιστάν.

Στην Αφρική τους προέκυψε ξαφνικά ένας μεγάλος ανταγωνιστής στην περιοχή: η Κίνα, μια χώρα που μπήκε στο παιχνίδι με ένα εντελώς διαφορετικό μοντέλο. Δεν βομβάρδιζε τους λαούς για να τους αρπάξει τα "ασημικά". Οι Κινέζοι ξοδεύουν πολύ χρήμα για να αναπτύξουν μια περιοχή. Η Κίνα, λοιπόν, αναπτύσσεται σε αυτές τις περιοχές και οι ΗΠΑ δεν μπορούν να εμπλακούν εκεί και να της κόψουν τη φόρα, αφού η Κίνα είναι ο μεγαλύτερος δανειστής τους. Οι ΗΠΑ χρωστούν τρισεκατομμύρια δολάρια στην Κίνα. Δεν τους έμεινε άλλη επιλογή, λοιπόν, εκτός από τους λαούς της Ευρώπης και τον ίδιο τον αμερικανικό λαό.

Αυτά τα αιμοβόρα κυκλώματα καταστρέφουν τις ίδιες τις ΗΠΑ, καταστρέφοντας την οικονομία της. Πιστεύω ότι ο αμερικανικός λαός δεν έχει πλήρως αντιληφθεί το γεγονός ότι ο ίδιος έχει γίνει θύμα αυτού του ληστρικού μοντέλου των τραπεζών. Το βλέπουμε αυτό σε διάφορους τομείς της οικονομίας. Φυσικά, έχει δημιουργηθεί το κίνημα "Occupy Wall Street", αλλά είναι ανεπαίσθητη και ακίνδυνη η αντίδραση αυτή. Είναι σαν να πηγαίνει κάποιος με ένα μαχαίρι να αντιμετωπίσει σε μια μονομαχία έναν αντίπαλο που είναι οπλισμένος σαν αστακός.

Patrick Henningsen (Infowars): Ας πούμε τώρα ότι εσύ είσαι η Γερμανία κι εγώ είμαι η Ελλάδα…. (προς τον οπερατέρ) Την κάμερα εδώ αν μπορείς. Κάνε μας ένα πλάνο να φαίνεται το τραπέζι γιατί θα το πούμε παραστατικά αυτό… Εσύ, λοιπόν, είσαι η ΕΚΤ κι εγώ η Ελλάδα. Θα μου δώσεις δωρεάν εγγυήσεις και θα σου τις επιστρέψω με έντοκες δόσεις; Πώς γίνεται η όλη δουλειά; Μοιάζει με επικίνδυνο παιχνίδι.

Μax Keiser: Τα ποσά δεν πηγαίνουν στην Ελλάδα. Κάνουν κύκλο και καταλήγουν πάλι στην ΕΚΤ και τους δανειστές. Δέκα λεπτά μόνο από κάθε ευρώ καταλήγουν στην Ελλάδα.

Patrick Henningsen (Infowars): Εσύ λοιπόν θα μου δώσεις ένα από αυτά τα πορτοκάλια, που είναι ένα δάνειο 100 δισ. ευρώ. Εγώ είμαι η Ελλάδα και σ' ευχαριστώ θερμά για το πακέτο διάσωσης και για το κούρεμα, αλλά προτού το καταλάβω, το πορτοκάλι γυρνάει σ' εσένα.

Μax Keiser: Για να καταλάβουμε το συγκεκριμένο λογιστικό μοντέλο, θα σκεφτούμε μια χολλυγουντιανή ταινία. Οι παραγωγοί πληρώνονται βάσει του μεγέθους του προϋπολογισμού και όχι βάσει του πόσα εισιτήρια θα κόψει στα ταμεία η ταινία. Η τάση, λοιπόν, είναι να κάνουν τους προϋπολογισμούς όλο και μεγαλύτερους. Από τα 100 εκατομμύρια που στοίχιζε μια ακριβή ταινία, πήγαμε στα 200, μετά στα 250. Προσλαμβάνουν τους μεγαλύτερους σταρς, τους πληρώνουν όλο και περισσότερα, και το μπορούν αυτό, αφού πληρώνονται ανάλογα με τον προϋπολογισμό της ταινίας. Αφού γυριστεί η ταινία και αρχίσει να προβάλλεται στους κινηματογράφους, και πατάτα να είναι δεν τους νοιάζει αφού ήδη πληρώθηκαν τα λεφτά. Αλλά στο "θέατρο" της παγκόσμιας οικονομίας, όταν ο μεγάλος χάνει, αυτός που την πληρώνει είναι ο ανυπεράσπιστος λαός, μέσω των μέτρων λιτότητας. Το αποτέλεσμα είναι παρανοϊκές καταστάσεις που δεν φανταζόμασταν ούτε κατά διάνοια πριν.

Τον 18ο αιώνα στη Γαλλία έκλεβε το κράτος την περιουσία της Εκκλησίας, γίνονταν καπνός τα χρήματα από τους επιτήδειους, ενώ οι φτωχοί πεινούσαν μέχρι που ξαφνικά ξέσπασε η Επανάσταση.

Σήμερα, όμως, δεν είναι ακριβώς έτσι τα πράγματα. Οι αναταράξεις είναι παγκόσμιες. Όταν μια οικονομία σωριάζεται, όπως είδαμε να συμβαίνει στην Αίγυπτο, αλλά και στην Τυνησία, προκαλείται ένα ωστικό κύμα που κάνει τον γύρο του κόσμου. Και στην περίπτωση της Ευρώπης, δεν έχει σημασία αν θα είναι η Ελλάδα πρώτη ή η Ιρλανδία. Έχουμε απλά μια διαίσθηση ότι αυτό που επιδιώκεται τελικά είναι η αλλαγή καθεστώτος.

Patrick Henningsen (Infowars): Τώρα έτσι που μας το έθεσες, … "αλλαγή καθεστώτος"…
Μax Keiser: Αλλαγή καθεστώτος, ναι.
Patrick Henningsen (Infowars): …σε αυτό εμπλέκονται και άλλα ιδρύματα και οργανισμοί, όχι μόνο τραπεζοπιστωτικοί, αλλά και πολιτικοί. Σ' ευχαριστώ πολύ, Μαξ Κάιζερ.
Μax Keiser: (σηκώνοντας ένα πορτοκάλι) Την Ισπανία μπορώ να την πάρω μαζί μου;

Patrick Henningsen (Infowars): Και την Ισπανία μπορείς να πάρεις και το Λιχτενστάιν και το Λουξεμβούργο.

Μax Keiser: (ζυγίζοντας το μεγαλύτερο πορτοκάλι στα χέρια του) Να και η Γερμανία. Μόνο που μυρίζει απαίσια.

Patrick Henningsen (Infowars): Είδες τι κάνει η λιτότητα; Σου 'χα πει ότι θα σε κερνούσα μεσημεριανό και ήρθα με πορτοκάλια.

Μax Keiser: Να 'σαι καλά.
Patrick Henningsen (Infowars): Σ' ευχαριστώ κι εγώ.

ΠΗΓΗ

1 σχόλια:

Ως ύστατη προσπάθεια σωτηρίας της Ελλάδας κατατέθηκαν στο Ποινικό Δικαστήριο της Χάγης τουλάχιστον δυο προσφυγές και σωρεία καταγγελιών που αποδεικνύουν αναμφισβήτητα την τέλεση εγκλημάτων κατά της ανθρωπότητας και γενοκτονίας σε εξέλιξη. Ας στηρίξουμε όλοι με την υπογραφή μας την προσπάθεια αυτή ! Παρακαλώ υπογράψτε εσείς η οικογένεια και οι φίλοι σας και διαδώστε !


Το ιστορικό της πρωτοβουλίας (διαβάστε το σας παρακαλώ) :

αγγλικά http://www.gopetition.com/petitions/save-democracy-in-greece-save-the-cradle-of-western-c.html
ελληνικά http://justiceforgreece.wordpress.com/petitions/ελληνικά/

Το αίτημα: http://www.gopetition.com/petitions/save-democracy-in-greece-save-the-cradle-of-western-c/sign.html
Απάντηση

Τετάρτη 29 Φεβρουαρίου 2012

Που «πονάει» η Ευρώπη; του Paul Krugman

Που «πονάει» η Ευρώπη; τουPaul Krugman


Η κατάσταση είναι τρομακτικήεδώ [στην Πορτογαλία], καθώς το ποσοστό της ανεργίας ξεπερνά το 13%. Ταπράγματα είναι ακόμη χειρότερα στην Ελλάδα, την Ιρλανδία, ακόμη και τηνΙσπανία, και η Ευρώπη ως σύνολο μοιάζει να γλιστρά πίσω στην ύφεση.

Γιατί όμωςέγινε η Ευρώπη ο «μεγάλος ασθενής» της παγκόσμιας οικονομίας; Όλοι γνωρίζουντην απάντηση. Δυστυχώς, τα περισσότερα από όσα ο κόσμος γνωρίζει επ΄ αυτού δενείναι αληθινά και οι ψεύτικες ιστορίες γύρω από τα βάσανα της Ευρώπηςδιαστρεβλώνουν τον διάλογο για την οικονομία στις ΗΠΑ.

Όποιο άρθρο γνώμης, ή συχνάκάποιο υποτιθέμενο ειδησεογραφικό ρεπορτάζ, κι αν διαβάσετε για την Ευρώπηείναι πολύ πιθανό να συναντήσετε μία από τις δύο παρακάτω εκδοχές-ιστορίες.Εγώ τις αποκαλώ το «ρεπουμπλικανικόαφήγημα» και το «γερμανικόαφήγημα» αντίστοιχα. Και οι δύο εκδοχές-ιστορίες δεν έχουν καμιά σχέση με ταγεγονότα.

Το «ρεπουμπλικανικό αφήγημα»- ένα από τα βασικά σκέλη της προεκλογικής εκστρατείας του Μιτ Ρόμνι - είναιπως η Ευρώπη έχειπρόβλημα διότι το παράκανε βοηθώντας τους φτωχούς και τους άτυχους,και ότι αυτό που παρακολουθούμε είναι ο επιθανάτιος ρόγχος του κράτους πρόνοιας.Πρόκειται για μια αγαπημένη, πατροπαράδοτη αντίληψη της Δεξιάς: πίσω στο 1991,όταν η Σουηδία υπέφερε από μια τραπεζική κρίση που προκλήθηκε εξαιτίας της«απορρύθμισης» το συντηρητικό ινστιτούτο Cato δημοσίευσε μια θριαμβευτικήέκθεση για το πώς η κρίση απεδείκνυε την αποτυχία ολόκληρου του μοντέλου τουκράτους πρόνοιας.

Να θυμίσω μήπως ότι η Σουηδία, όπουεξακολουθεί να λειτουργεί ένα πολύ γενναιόδωρο κράτος πρόνοιας, σημειώνειεξαιρετικές επιδόσεις, παρουσιάζοντας υψηλότερο ρυθμό ανάπτυξης από οποιοδήποτεάλλο πλούσιο κράτος;

Αλλά ας δούμε το θέμα λίγοπιο συστηματικά. Δείτε τα 15 ευρωπαϊκά έθνη που σήμερα χρησιμοποιούν το ευρώ -αφήνοντας απέξω την Μάλτα και τη Κύπρο - και ας τα ταξινομήσουμε με βάση τοποσοστό του ΑΕΠ που ξόδευαν για κοινωνικά προγράμματα πριν την κρίση. Μήπωςξεχωρίζουν τα κράτη της προβληματικής «GIPSI» (Ελλάδα, Ιρλανδία, Πορτογαλία,Ισπανία, Ιταλία) για τις ασυνήθιστα υψηλές κοινωνικές δαπάνες τους; Όχι,καθόλου: μόνο η Ιταλία βρίσκεται στην πρώτη πεντάδα των κρατών πρόνοιας, αν καισυγκριτικά οι κοινωνικές δαπάνες της είναι μικρότερες από εκείνες της Γερμανίας.

Συνεπώς, τα προβλήματα δεν προκλήθηκαν λόγω τηςδιόγκωσης των κρατών πρόνοιας.

Το «γερμανικό αφήγημα»,από την άλλη μεριά, αποδίδει τα πάντα στηνδημοσιονομική ανευθυνότητα. Μια ιστορίαπου δείχνει να ταιριάζει στην περίπτωση της Ελλάδας, αλλά μόνον σε αυτήν. ΗΙταλία είχε μεγάλα δημόσια ελλείμματα στα χρόνια πριν την κρίση, αλλά όχι πολύμεγαλύτερα από εκείνα της Γερμανίας: το τεράστιο χρέος της Ιταλίας είναι ηκληρονομιά ανεύθυνων πολιτικών που εφαρμόστηκαν πριν πολλά χρόνια. Ταελλείμματα της Πορτογαλίας είναι πολύ μικρότερα αναλογικά, ενώ η Ισπανία και ηΙρλανδία, στην πραγματικότητα, παρουσιάζαν πλεονάσματα, όχι ελλείμματα!

Μην ξεχνάμε πως και οι χώρεςπου δεν είναι στο ευρώ τα καταφέρνουν μια χαρά στην δημιουργία ελλειμμάτων καιχρεών, και μάλιστα χωρίς καν να πλήττονται από κρίσεις. Η Βρετανία και οι ΗΠΑμπορούν να δανείζονται μακροπρόθεσμα με επιτόκιο περίπου 2%. Η Ιαπωνία, πουέχει πολύ περισσότερα χρέη από οποιαδήποτε ευρωπαϊκή χώρα, περιλαμβανομένης τηςΕλλάδας, πληρώνει επιτόκιο μόλις 1%.

Με άλλα λόγια, η«ελληνοποίηση» του οικονομικού διαλόγου στις ΗΠΑ, σύμφωνα με την οποία όλοι μαςαπέχουμε μόλις ένα-δύο χρόνια μακριά από το να γίνουμε μια νέα Ελλάδα λόγω τωνελλειμμάτων μας, δεν έχει καμιά βάση.

Που «πονάει» λοιπόν ηΕυρώπη; Ηαλήθεια είναι πως η ιστορία είναι κατά βάση νομισματική. Η εισαγωγή ενός κοινούνομίσματος, χωρίς την δημιουργία των θεσμών που θα του επέτρεπαν ναλειτουργήσει, οδήγησε την Ευρώπη να «ανακαλύψει» ξανά όλα τα ελαττώματα τουΚανόνα του Χρυσού - ελαττώματα που έπαιξαν μεγάλο ρόλο στην πρόκληση αλλά καιτην χρονική διάρκεια της Μεγάλης Ύφεσης.

Πιο συγκεκριμένα, ηδημιουργία του ευρώ δημιούργησε μια ψεύτικηαίσθηση ασφάλειας μεταξύ των ιδιωτών επενδυτών, πουαπελευθέρωσαν τεράστιες ροές κεφαλαίων στα κράτη της ευρωπαϊκής περιφέρειας. Ωςαποτέλεσμα, τα κόστη και οι τιμές αυξήθηκαν, η βιομηχανική παραγωγή κατέστη μηανταγωνιστική, τα κράτη που είχαν ισοσκελισμένα λίγο πολύ εμπορικά ισοζύγια το1999 βρέθηκαν να συντηρούν μεγάλα εμπορικά ελλείμματα. Και μετά, η μουσικήσταμάτησε.

Αν τα περιφερειακά κράτηείχαν ακόμη τα δικά τους νομίσματα, θα μπορούσαν να ανακτήσουν γρήγορα τηνανταγωνιστικότητα τους μέσω υποτιμήσεων. Αλλά δεν έχουν πια τα δικά τουςνομίσματα, και αυτό σημαίνει πως έχουν μπροστά τους μακρά περίοδο μαζικήςανεργίας και αργού, βασανιστικού αποπληθωρισμού. Οι κρίσεις χρέους δεν ήτανπαρά ένα υποπροϊόν αυτής της θλιβερής προοπτικής, διότι οι οικονομικές υφέσειςοδηγούν σε μεγαλύτερα δημόσια ελλείμματα και ο αποπληθωρισμός μεγεθύνει τοφορτίο του χρέους.

Η κατανόηση της φύσης τωνευρωπαϊκών προβλημάτων προσφέρει περιορισμένα οφέλη στους ίδιους τουςΕυρωπαίους. Όποιαεπιλογή κι αν κάνουν τα κράτη που έχουν πληγεί, θα είναι κακή: είτεθα υποφέρουν από τα βάσανα του αποπληθωρισμού, είτε θα κάνουν το δραστικό βήμακαι θα αποχωρήσουν από το ευρώ, κάτι που δεν θα είναι πολιτικά εφικτό παρά μόνοαν αποτύχουν όλες οι άλλες οδοί - ένα σημείο στο οποίο δείχνει να πλησιάζει ηΕλλάδα.

Η Γερμανία θαμπορούσε να βοηθήσει αντιστρέφονταςτην δική της πολιτική λιτότητας και αποδεχόμενη έναν υψηλότερο δείκτηπληθωρισμού, αλλά δεν θα το πράξει.

Για τον υπόλοιπο κόσμο, όμως,η σωστή αντίληψη των προβλημάτων της Ευρώπης μπορεί να κάνει την διαφορά, διότιοι ψεύτικες ιστορίες για την Ευρώπη χρησιμοποιούνται για την προώθηση σκληρών,καταστροφικών πολιτικών. Την επόμενη φορά που θα ακούσετε να χρησιμοποιείται τοευρωπαϊκό παράδειγμα ως δικαιολογία για την καταστροφή του αμερικανικού δικτύουκοινωνικής ασφαλείας και την περικοπή δαπανών εν μέσω μιας στάσιμης οικονομίας,πρέπει να ξέρετε πως όσοι τα λένε αυτά, δεν ξέρουν τι τους γίνεται.

Πηγή: New York Times- To Βήμα